Hello các bạn. chào mừng quay lại với series “Giải đáp những thứ đơn giản nhưng thường bị bỏ qua trong trading” .Trong bài viết này Ad sẽ giải thích về các thuật ngữ A-Book và B-Book .Nếu bạn từng thắc mắc vì sao một số sàn Fx bị gọi là “ôm lệnh”, còn một số khác lại quảng cáo là “đẩy lệnh 100% ra thị trường”, thì câu trả lời nằm ở hai khái niệm cốt lõi của ngành: A-Book và B-Book. Đây là hai cách một sàn giao dịch xử lý lệnh mua/bán của khách hàng, và cách xử lý này quyết định trực tiếp nguồn thu của sàn đến từ đâu ,từ phí giao dịch, hay từ chính khoản lỗ của bạn. Bài viết này mình cũng sẽ giai thích thêm các mô hình Hybrid, vai trò của LP (nhà cung cấp thanh khoản), và sự khác biệt giữa STP với ECN.
Toàn thuật ngữ lạ phải không. Thực ra Ad nhiều năm đầu cũng không biết tới những thuật ngữ này đâu cũng chỉ mới biết gần đây thôi. haha bắt đầu vào.
A-Book là gì?
A-Book là mô hình trong đó sàn chuyển thẳng lệnh của bạn ra thị trường bên ngoài, đến các nhà cung cấp thanh khoản (LP) như ngân hàng lớn, quỹ đầu tư hay nhà tạo lập thị trường phi ngân hàng. Sàn chỉ đóng vai trò trung gian kỹ thuật, không đứng ra làm đối tác giao dịch với bạn, nên lãi hay lỗ của bạn không ảnh hưởng đến túi tiền của họ.
Nguồn thu của mô hình A-Book đến từ hai khoản: hoa hồng (commission) tính theo khối lượng giao dịch, và một phần phí dựa trên sự chênh lệch Bid – Ask hay còn gọi là phí spread gốc. Vì lợi nhuận của sàn tỷ lệ thuận với khối lượng giao dịch chứ không phụ thuộc việc bạn thắng hay thua, đây được xem là mô hình ít xung đột lợi ích nhất trong ngành. Nhược điểm là chi phí vận hành của sàn cao hơn (phải trả phí kết nối, cam kết khối lượng tối thiểu với LP), nên đôi khi spread biến động mạnh vào giờ thanh khoản thấp.
ghi chú LP : nhà cung cấp thanh khoản
B-Book là gì?
Ngược lại, B-Book là mô hình sàn giữ lệnh lại nội bộ, hay dân trong ngành gọi là “ôm lệnh”. Sàn tự làm đối tác giao dịch trực tiếp với bạn: nếu bạn lỗ, khoản đó chảy vào doanh thu của sàn; nếu bạn lãi, sàn phải tự bỏ tiền trả cho bạn.
Đây chính là điểm tạo ra xung đột lợi ích mà nhiều nhà đầu tư lo ngại: lợi nhuận của sàn và lợi nhuận của bạn đi ngược chiều nhau. Tuy vậy, cần nói rõ là mô hình B-Book không đồng nghĩa với lừa đảo — đây là mô hình kinh doanh hợp pháp, được công nhận rộng rãi trên toàn cầu, kể cả bởi các sàn lớn có giấy phép từ cơ quan quản lý uy tín. Vấn đề chỉ nảy sinh khi sàn lạm dụng quyền kiểm soát hạ tầng kỹ thuật của mình để can thiệp bất lợi cho khách, ví dụ giãn spread bất thường, báo giá lại (requote), hoặc trì hoãn khớp lệnh vào những thời điểm nhạy cảm.
Một con số đáng chú ý: theo quy định MiFID II của châu Âu (áp dụng từ 2018), các broker CFD được cấp phép ở khu vực này buộc phải công khai tỷ lệ tài khoản khách lẻ bị thua lỗ. Số liệu tổng hợp từ nhiều broker lớn cho thấy tỷ lệ này dao động 60-83%, phổ biến nhất quanh mức 75%. Đây là bằng chứng do chính broker công bố, cho thấy vì sao mô hình B-Book vẫn có thể sinh lời ổn định cho sàn về dài hạn.
link bài viết gốc theo investorpedia ở đây: https://www.investopedia.com/terms/m/mifid-ii.asp
Mô hình Hybrid (kết hợp A-Book và B-Book)
Trên thực tế, phần lớn broker quy mô vừa và lớn không chạy thuần một trong hai mô hình trên, mà vận hành theo kiểu lai, gọi là Hybrid (có nơi gọi là C-Book). Sàn dùng một hệ thống tự động phân loại từng lệnh dựa trên hồ sơ giao dịch của tài khoản: khối lượng, tỷ lệ thắng/thua, chiến lược giao dịch.
Những tài khoản có tỷ lệ thắng ổn định, khối lượng lớn, nhóm bị coi là “rủi ro cao” cho sàn, thường bị đẩy ra A-Book để chuyển rủi ro ra ngoài. Ngược lại, tài khoản nhỏ lẻ, tỷ lệ thua cao thường bị giữ lại ở B-Book. Việc phân loại này diễn ra hoàn toàn phía sau hệ thống, người giao dịch thông thường không có cách nào biết chắc lệnh của mình đang đi theo đường nào. Mô hình hybrid giúp sàn cân bằng giữa lợi nhuận ổn định theo khối lượng (kiểu A-Book) và biên lợi nhuận cao hơn từ B-Book, đồng thời tránh rủi ro tập trung quá lớn nếu chạy thuần B-Book và gặp cú sốc thị trường.
LP (Liquidity Provider) là chuỗi cung cấp thanh khoản như thế nào?
LP, nhà cung cấp thanh khoản, luôn là các bên bên ngoài đối với sàn broker bán lẻ, không phải bộ phận nội bộ. Chuỗi cung cấp thanh khoản trong ngành ngoại hối thường có 4 tầng:
Ngân hàng Tier 1 (như JPMorgan, UBS, Citigroup, Deutsche Bank) tạo ra mức giá gốc, chiếm phần lớn khối lượng giao dịch toàn cầu nhưng chỉ nhận khách hàng có tài sản cực lớn. Prime Broker là các định chế có sẵn quan hệ tín dụng trực tiếp với ngân hàng Tier 1. Prime of Prime (PoP) đóng vai trò chia nhỏ nguồn thanh khoản này để phân phối cho các sàn bán lẻ không đủ điều kiện làm việc trực tiếp với ngân hàng. Cuối cùng, ( Broker ) sàn bán lẻ kết nối vào một hoặc vài PoP rồi chuyển tiếp giá đến bạn.
Mỗi tầng trung gian đều cộng thêm một phần chi phí nhỏ, đây là lý do spread bạn nhận được ở sàn bán lẻ luôn rộng hơn giá gốc liên ngân hàng, một thực tế kinh tế của việc cấp tín dụng qua nhiều tầng, không nhất thiết là dấu hiệu gian lận. Lưu ý quan trọng: chuỗi LP này chỉ tồn tại với phần lệnh xử lý theo A-Book; với lệnh bị giữ ở B-Book, sàn không cần bất kỳ LP nào vì họ tự làm đối tác với bạn
STP (Straight Through Processing) là gì
STP nghĩa là “xử lý xuyên suốt”, tức là lệnh của bạn được hệ thống tự động chuyển thẳng ra các nhà cung cấp thanh khoản (LP) mà không qua bàn giao dịch thủ công (dealing desk) của sàn can thiệp. Điểm quan trọng là sàn STP không cho bạn thấy toàn bộ sổ lệnh thị trường, mà chỉ đưa ra một mức giá tốt nhất tổng hợp từ vài LP mà họ đã kết nối sẵn (thường chỉ vài đối tác, không phải toàn bộ thị trường liên ngân hàng). Về phí, sàn STP thường không thu hoa hồng riêng mà cộng thêm một khoản markup (thường 0,3-1,0 pip) vào spread gốc nhận được từ LP, rồi hiển thị cho bạn một mức spread “trọn gói” duy nhất. Vì vậy bạn khó biết chính xác phần nào là giá gốc, phần nào là phần sàn ăn thêm.
ECN (Electronic Communication Network) là gì
ECN là mạng lưới khớp lệnh điện tử, kết nối trực tiếp nhiều bên tham gia thị trường, ngân hàng lớn, quỹ phòng hộ, các nhà tạo lập thị trường phi ngân hàng, vào chung một sổ lệnh (order book). Lệnh của bạn được khớp một cách ẩn danh với bất kỳ ai đang có lệnh đối ứng tốt nhất trong mạng, giống hệt cách một sàn chứng khoán khớp lệnh. Vì bạn tiếp cận trực tiếp giá thị trường (giá thô, có lúc gần như bằng 0 pip vào giờ thanh khoản cao), sàn ECN không thể “giấu” markup vào spread, nên thay vào đó họ thu hoa hồng riêng, tách bạch, thường khoảng 2-7 USD mỗi lot mỗi chiều. Ưu điểm lớn của ECN là bạn thường được xem dữ liệu độ sâu thị trường cấp 2 (Level II), tức toàn bộ các mức giá mua/bán và khối lượng tại từng mức, thay vì chỉ một giá tốt nhất như STP.
Nói ngắn gọn: STP giống như bạn nhờ một người trung gian tìm giá tốt nhất trong vài nguồn quen biết của họ, còn ECN giống như bạn được cho vào thẳng một cái chợ mở, thấy hết ai đang chào giá bao nhiêu và tự khớp trực tiếp.
Cả STP và ECN đều thuộc nhóm “No Dealing Desk” (không có bàn giao dịch giữ lệnh), nghĩa là về nguyên tắc sàn không đứng ra làm đối tác với bạn, khác hẳn với B-Book (Dealing Desk) , nơi sàn chính là bên giữ lệnh và làm đối tác giao dịch trực tiếp như đã giải thích ở phần trước.
Nguồn thu của broker đến từ đâu?
Tổng hợp lại, nguồn thu của một sàn Forex/CFD thường gồm: spread, hoa hồng, phí qua đêm (swap/rollover), và ở mô hình B-Book còn thêm phần lỗ ròng của khách hàng.
Vì vậy các bạn có thể dễ suy luận rằng nếu một sàn hoàn trả hoa hồng cao cho người môi giới thì đồng nghĩa với việc broker đó sẽ thu hoa hồng của bạn khi giao dịch nhiều hơn so với các broker khác và có thể sàn còn kiếm lợi nhuận từ việc thua lỗ của các bạn.
Làm sao để nhận biết một sàn đang chạy mô hình nào?
Trader thông thường không thể biết chắc 100%, nhưng có vài dấu hiệu tham khảo: sàn có giấy phép từ cơ quan quản lý uy tín (FCA, ASIC, CySEC, NFA) thường minh bạch hơn về chính sách thực thi lệnh (execution policy); Và thường nên chọn những loại tài khoản Raw tại các sàn.
Vậy các quỹ như FTMO,The5ers,E8 market… hiện tại đang theo mô hình nào
Tất nhiên các quỹ đang theo mô hình B-book , dễ nhận thấy là spread, commission, phí swap, giãn spread rất cao, thỉnh thoảng xảy ra tình trạng giật lag, khớp lệnh không đúng giá… và các quỹ cũng đều khẳng định đây là tài khoản demo, mô hình quỹ là mô hình tài chính mô phỏng.
Đấy chính là lý do các bạn sẽ thấy rất nhiều quỹ xấu hiện nay.
